مقالات

بلبرینگ چیست؟ (+ عملکرد و انواع و کاربرد )

بلبرینگ چیست

بلبرینگ ها گونه‌ای از چرخنده‌ها و از خانواده‌ی یاتاقان ها می‌باشند که برای چرخش، کاهش اصطکاک و افزایش سرعت به کار می‌روند و کاربرد وسیعی در ابزارهای مختلف و هر چیزی که می‌چرخد و همچنین صنایع بزرگ، خودروها، موتور ها و … دارند، به همین دلیل اختراع آن در کنار اختراع چرخ، از نقطه عطف‌های تاریخ صنعت به شمار می‌رود.

بلبرینگ

بلبرینگ‌ها نوع خاصی از حرکت را، در سیستمی که ممکن است تحت بارگذاری استاتیک یا داینامیکی باشد، پشتیبانی یا حمایت می‌کنند. مثل درب کشویی. از آنجا که درب کشویی را نمی‌توان بلند کرد یا از جای خود درآورد و فقط اجازه می‌دهد تا به صورت کشویی آن را باز کرد، حرکت احتمالی محدود به حرکت کشویی است که توسط یاتاقان‌ها انجام می‌پذیرد.

کاربرد بلبرینگ و یاتاقان در صنعت، ماشین‌ها و زندگی روزمره به قدری مهم است که در صورت نبودن آن‌ها، قطعات مورد استفاده در صنعت و ماشین‌ها و هر آنچه که نیاز به چرخیدن دارند به دلیل سایش به سرعت فرسوده و مستهلک می‌شوند و از طرفی سرعت مورد نیاز برای زندگی امروزه‌ی بشر فراهم نمی‌شود. کاربرد بلبرینگ باعث به گردش درآوردن چرخ‌های صنعت و اجسام سنگین، به ساده‌ترین شکل ممکن و بدون سایش شده است.

نوع خاصی از بلبرینگ‌ها وجود دارد که قابلیت تحمل بار بیشتر و سرعت پایین‌تر را دارند. به این نوع بلبرینگ‌ها رولبرینگ گفته می‌شود.

اجزای اصلی بلبرینگ

بلبرینگ‌ها از قفسه، ساچمه، رینگ خارجی، رینگ داخلی و کاسه نمد فلزی تشکیل شده‌اند.

عملکرد بلبرینگ‌ها

بلبرینگ‌ها قادرند هم بارهای شعاعی و هم بارهای محوری را تحمل کنند و معمولاً در جاهایی که بار به نسبت کوچک باشد به کار می‌روند.

در یک بلبرینگ بار از لایه‌ی خارجی به گوی‌ها اعمال می‌شود و از آنجا فشار به لایه‌ی داخلی منتقل می‌گردد. با توجه به کروی‌بودن گوی‌ها، نقطه‌ی تماس آن‌ها با لایه‌های درونی و بیرونی بسیار کوچک و به صورت خطی یا نقطه‌ای خواهد بود، در نتیجه این توان را دارند که بسیار نرم حرکت کنند.

باید به این نکته‌ی مهم توجه کرد که به دلیل کوچک بودن محل تماس، اگر فشار بیش از حد به گوی‌ها وارد شود، موجب تغییرشکل یا خردشدن بلبرینگ‌ها می‌گردد. در این گونه موارد باید از یاتاقان‌های غلطکی یا یاتاقان‌های غلطکی مخروطی‌شکل استفاده کرد. در مواردی که تماس زیاد بین سطح و چرخ برقرار است موجب افزایش اصطکاک و درنتیجه کاهش سرعت می‌گردد. گونه‌ی خاصی از بلبرینگ‌ها، که بلبرینگ محوری نام دارند، برای سرعت‌های پایین در نظر گرفته می‌شوند و این توانایی را ندارند که بارهای محوری شدید را تحمل کنند.

در بلبرینگ‌ها ساچمه‌های ریز یا درشتی وجود دارند که نقش اساسی در ساختمان بلبرینگ ایفا می‌کنند و در انتخاب نوع بلبریگ باید به اندازه‌ی ساچمه‌ها توجه شود. در فشارهای کم، بلبرینگ‌هایی که ساچمه‌های ریز دارند مورد استفاده قرار می‌گیرند و برای فشارهای زیاد، بلبرینگ‌هایی که ساچمه‌های گرد تخته‌ای دارند، به کار برده می‌شود که به آن بلبرینگ غلتکی می‌گویند. به نوعی از این بلبرینگ‌ها که دارای غلتک نازک هستند، یاتاقان سوزنی می‌گویند.
در صورتی که بلبرینگ‌ها به درستی انتخاب نشوند، در حین فعالیت بر بلبرینگ‌ها فشار زیادی وارد می‌شود و ساچمه‌های داخل آن خرد می‌گردند.

هدف استفاده از بلبرینگ

هدف اصلی از به کار بردن بلبرینگ یا  یاتاقان جلوگیری از تماس مستقیم فلز به فلز در بین دو عنصری است که در حرکت نسبی قرار دارند و این امر باعث می‌شود از اصطکاک، تولید گرما و در نهایت سایش قطعات جلوگیری شود و همچنین با جایگزینی حرکت لغزشی به وسیله‌ی غلتک، اصطکاک را کم و مصرف انرژی را کاهش دهد.

بلبرینگ بار عنصر چرخان را به محفظه منتقل می‌کند. این بار ممکن است شعاعی‌، محوری یا ترکیبی از هر دو باشد و همچنین آزادی حرکت قطعات متحرک را به جهات از پیش تعیین شده محدود می‌کند.

کاربرد بلبرینگ‌ها

کاربرد اصلی بلبرینگ و یاتاقان برای تنظیم حرکت و کاهش اصطکاک در قسمت متحرک یک وسیله است. عملکرد اصلی این قطعه اتصال دو عضو متحرک یک دستگاه یا وسیله به گونه‌ای است که مقاومت و اصطکاک در برابر حرکت را به حداقل برسد.
اجسام سنگین و چرخ‌های صنعت به واسطه‌ی بلبرینگ ‌ها به چرخش در می‌آیند و قادرند، اجسام بزرگ و وسایل مکانیکی و چرخ‌های اتومبیل و ماشین‌های سنگین را به راحتی به حرکت در آورند و به نرمی حرکت کنند.
از نمونه‌ کاربردهای بلبرینگ، می‌توان به استفاده در واگن‌های برقی، نیروگاه‌های عظیم، میزهای گردان، صندلی‌های چرخان ادارات، کشوهای کابینت، به گردش در آوردن چرخ‌های اتومبیل، در صنایع کوچک و بزرگ و توربین‌ها اشاره کرد.

انواع بلبرینگ

بلبرینگ‌ها انواع مختلفی دارند که بر اساس نوع کاربرد و قابلیت تحمل بار محوری، شعاعی یا هر دو تقسیم‌بندی می‌شوند.

  • بلبرینگ‌های شیار عمیق
  • بلبرینگ‌های تماس زاویه‌ای
  • بلبرینگ‌های کف گرد یک ردیف و دو ردیف
  • بلبرینگ‌های خود تنظیم
  • بلبرینگ ایگرگ که نوع تغییر شکل یافته‌ی بلبرینگ‌های شیار عمیق هستند.

رولبرینگ

رولبرینگ‌ها نیز از خانواده‌ی بلبرینگ‌ها هستند با این تفاوت که قابلیت تحمل بار بیشتر و سرعت پایین‌تری را دارند.

انواع رولبرینگ

  • رولبرینگ‌های استوانه‌ای کف گرد، ضربدری و پرغلتک
  • رولبرینگ‌های سوزنی با پوسته‌ی کشیده و کف گرد
  • رولبرینگ‌های مخروطی تک ردیف و دو ردیف
  • رولبرینگ‌های بشکه‌ای کف گرد

مبنع: اِلین پمپ

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 × 1 =